In het diepe duister – Siep Hendriks

Nina Shin heeft haar leven ogenschijnlijk prima op orde. Ze werkt in Londen als anesthesist in een kinderziekenhuis, is getrouwd met Lucas en heeft een dochter, Emma. Van de buitenkant lijkt er weinig aan de hand. Een goede baan, een gezin, een huis, een bestaan dat stevig genoeg zou moeten voelen. Maar onder dat nette oppervlak schuurt iets. Nina is moe. Niet gewoon moe na een lange werkdag, maar moe op een manier die zich diep in haar heeft vastgezet. Ze denkt aan zelfmoord. Niet vluchtig, niet als een gedachte die meteen weer verdwijnt, maar als iets dat steeds opnieuw terugkomt. En dan komt Nina op een dag thuis en merkt ze dat haar leven niet langer van haar is…

Bureau Randzaken

Tot haar grote schok ontdekt Nina dat er een vreemde man in haar huis woont. Een man die haar plaats heeft ingenomen. Lucas en Emma doen alsof hij daar hoort en alsof Nina degene is die niet klopt. Niemand herkent haar. Haar bestaan lijkt uit het geheugen van de mensen om haar heen te zijn gewist. En wanneer ze in een spiegel kijkt, ziet ze dat zelfs haar gezicht verdwenen is.

Verdwaasd dwaalt Nina door de stad, totdat ze in de metro Lester Wells ontmoet. Hij herkent meteen wat er met haar aan de hand is en neemt haar mee naar de oude toren van een vervallen kerk aan St Dunstan’s Hill. Op de opslagzolder van die toren is Bureau Randzaken gevestigd, een ondergrondse organisatie voor mensen die net als Nina uit hun eigen leven zijn gewist.

Daar ontdekt Nina dat ze niet de enige is die is vervangen. De mensen van Bureau Randzaken noemen hun vervangers kadavers: vreemde wezens die het uiterlijk, het huis en het bestaan overnemen van mensen die met suïcidale gedachten worstelen. Voor de buitenwereld lijkt er niets aan de hand. De partner, het kind, de collega’s en de vrienden van de vervangen persoon gaan gewoon door alsof alles klopt. Alleen degene die is verdreven, weet dat er iets gruwelijk mis is.

Bureau Randzaken probeert te achterhalen wat de kadavers zijn, waar ze vandaan komen en hoe ze kunnen worden tegengehouden. Dat doen ze volledig onder de radar, want wie niet meer bestaat in de herinnering van anderen, kan ook nergens terecht voor hulp. Geen politie, geen ziekenhuis, geen familie. Alleen dit vreemde bureau op een opslagzolder in een oude kerktoren.

Een nieuw leven in de schaduw

Nina wordt al snel opgenomen in de wereld van Bureau Randzaken. Ze krijgt een eigen plek en een nieuwe rol binnen een groep mensen die allemaal weten hoe het voelt om alles kwijt te raken. Toch is wennen aan dat nieuwe leven bijna onmogelijk. Hoe bouw je iets nieuws op als je oude leven nog gewoon doorgaat, maar dan zonder jou?

Vooral het idee dat haar kadaver nu bij Lucas en Emma woont, blijft aan haar vreten. Nina kan misschien accepteren dat niemand haar meer herkent, maar niet dat haar dochter gevaar loopt. Want de kadavers lijken in eerste instantie misschien menselijk genoeg om ongemerkt te kunnen functioneren, maar na verloop van tijd veranderen ze. Ze knappen. En wanneer dat gebeurt, worden ze gewelddadig.

Boven alles wil Nina haar gezin beschermen. Zelfs als Lucas en Emma haar niet meer kennen. Zelfs als ze haar als een vreemde zien. Zelfs als haar oude leven haar niet meer toebehoort.

Een duister boek dat onder je huid kruipt

In het diepe duister is geen boek dat je even vluchtig tussendoor leest. Daarvoor is het te donker, te vreemd en te beladen. Het verhaal vraagt iets van je, zeker door de thema’s rondom zelfmoordgedachten, identiteit en het gevoel volledig uitgewist te worden.

Tegelijkertijd is dat precies wat het boek zo sterk maakt. Hendriks gebruikt horror niet alleen om te choqueren, maar vooral om iets heel menselijks zichtbaar te maken. De angst om niet gezien te worden. De angst om vervangbaar te zijn. De angst dat je op een dag uit je eigen leven verdwijnt en niemand merkt dat jij weg bent.

Ik moest tijdens het lezen soms even schakelen, omdat In het diepe duister niet de standaard psychologische thriller is waarin je rustig achter een rechercheur aanloopt. Dit boek is vreemder, rauwer en een stuk duisterder. Maar juist daardoor blijft het hangen.

Voor mij is In het diepe duister vooral een boek dat onder je huid kruipt. Niet alleen door de kadavers en de dreiging die steeds verder oploopt, maar vooral door Nina zelf. Haar angst, haar woede, haar wanhoop en de manier waarop ze naar zichzelf leert kijken, maken het verhaal intens. Siep Hendriks heeft opnieuw laten zien dat hij duistere genrefictie durft te schrijven met een hart dat pijnlijk echt voelt.