Mr. Mercedes op Netflix

Een tijdje geleden raakte ik verknocht aan de Mr. Mercedes-trilogie van Stephen King en mijn verrassing was dan ook groot toen ik – terwijl ik het derde deel uit de trilogie aan het lezen was – zag dat er een verfilming van deze boeken op Netflix was verschenen. Die serie stamt uit 2017 en bestaat uit drie seizoenen van ieder tien afleveringen, elk seizoen staat voor een boek. Ik besloot er onlangs aan te beginnen en heb het vervolgens in een noodtempo zitten bingen, ik vond het heerlijk!

Mr. Mercedes

Het eerste seizoen beslaat het gelijknamige boek uit 2014 en al in de eerste minuten van de eerste aflevering had ik Brendan Gleeson volledig geaccepteerd als de gepensioneerde rechercheur Bill Hodges. In de verfilming mag Hodges dan door de vertolking van Gleeson opeens een Iers accent hebben en zijn om onduidelijke redenen de zelfmoordneigingen van Bill Hodges aan het begin van de serie uit het script zijn gelaten, verder klopt alles tot in de kleinste puntjes. Niet omdat alles exact volgens het verhaal in het boek verloopt, maar omdat Brendan Gleeson overtuigd.

In de serie heeft Bill Hodges in tegenstelling tot het boek een schildpad met de naam Fred, een bemoeierige buurvrouw die een oogje op hem heeft en is de naam van Freddi (de collega van Brady) in Lou veranderd. Waarschijnlijk heeft Freddi een naamwisseling ondergaan omdat ze anders misschien met de schildpad verward zou worden, ik weet het niet. En het maakt verder ook niet uit, want het geheel werkt als een zonnetje.

Brady (Harry Treadaway) is geweldig gecast, zowel qua uiterlijk als qua acteerprestaties. Op het eerste oog lijkt hij een normale, nerdy jongeman met wat vreemde trekjes, maar op bepaalde momenten kan hij vreselijk diabolisch kijken. In alle eerlijkheid moet ik wel bekennen dat ik even aan Justine Lupe als Holly Gibney moest wennen. Ze is net wat te mooi, net wat te jong en bovendien maakt ze oogcontact met anderen, dat klopt gewoonweg niet met de ‘echte’ Holly. Maar uiteindelijk kon ik ook met haar prima leven.   

En natuurlijk had ik in de zesde aflevering gezien dat Stephen King een doodgestoken kok speelde! Daarnaast vond ik de muziek ook perfect gekozen. Zeker in het eerste seizoen wordt die muziek gebruikt om de karakters en de sfeer te versterken en dat is fantastisch gelukt.

Wisseling van de wacht

Het tweede deel uit de trilogie, De eerlijke vinder, is een beetje een tussendeel. In het boek maken Bill, Holly en Jerome pas tegen het einde van het verhaal hun opwachting, de werkelijke hoofdrol is hier weggelegd voor de jonge Peter Saubers. De makers van de verfilming waren het hier alleen totaal niet mee eens, zij besloten om dit boek tot het laatste bewaren en om het derde deel, Wisseling van de wacht, in het tweede seizoen te behandelen. Maar dan wel op een compleet andere manier.

De verhaallijn van Wisseling van de wacht is hier niet meer dan een suggestie, het is volledig anders aangepakt met een onverwacht groot aandeel voor Lou. Hier wordt de rol van de bemoeierige buurvrouw wat duidelijker, want ze wordt steeds meer het klankbord van Bill Hodges. Slim gedaan, want in een verfilming kun je de gedachten van personages moeilijk in het verhaal verwerken. Hier hebben ze dat knap opgelost met Holland Taylor als buurvrouw Ida Silver.

Aan de ene kant vond ik het moeilijk dat ze de verhaallijnen in dit seizoen zo hadden omgegooid, aan de andere kant zag ik er ook wel de voordelen van in. Als je de boeken namelijk hebt gelezen, is de verfilming hierdoor alsnog spannend en verrassend, want je hebt geen idee wat er gaat gebeuren. De enige houvast die je hebt is dat je de personages goed kent, maar los daarvan ligt alles opeens weer open. Het is bijna alsof er een alternatieve versie van het boek is gemaakt.

De eerlijke vinder

Zoals gezegd: De eerlijke vinder is de afsluiter van de verfilmde trilogie, maar ook hier is er behoorlijk wat veranderd. De basis van het verhaal rondom Peter Saubers is blijven staan, maar daar is alles wel mee gezegd. Bill, Holly en Jerome hebben veel grotere rollen gekregen dan in het boek én er is een nieuw personage toegevoegd: Kate Mulgrew als Alma Lane. Door haar toedoen wordt dit seizoen een heel stuk bloederiger en duisterder dan het originele boek.

Brady Hartsfield is in dit seizoen voorgoed van het toneel verdwenen, dit keer krijgt Morris Bellamy (Gabriel Ebert) de bedenkelijke eer om de verdorven bad guy te spelen. Hij is onlosmakelijk verbonden met Alma Lane, en zij is wat mij betreft de absolute ster van deze tien afleveringen (ook al is ze maar in negen afleveringen te zien). Heel beheerst en onkreukbaar, terwijl ze keihard liedjes van Liza Minelli zingt, haalt ze de meest gruwelijke dingen uit en zet ze aan de lopende band de hele boel op scherp.

Net zoals dat in de boeken gebeurt, maakt de zenuwachtige en door een keur van psychische aandoeningen lijdende Holly Gibney een flinke groei door. Ze wordt steeds zelfverzekerder, durft steeds beter te laten zien hoe intelligent ze eigenlijk is en vormt een steeds betere tegenhanger van haar mentor Bill Hodges. Zelf vond ik dat dat allemaal net iets te ver wordt doorgevoerd, in de boeken is dat veel subtieler en geloofwaardiger.

Maar goed, Holly Gibney is een van mijn meest geliefde boekpersonages ooit, dus wat dat betreft kun je het bij mij niet snel helemaal goed doen. Ik zit gewoon wat zeiken.

Absoluut het bekijken waard

Wat mij tijdens het kijken vooral opviel, is hoe goed deze serie als een losstaand geheel werkt. Je merkt dat er met aandacht naar het ritme, de spanningsopbouw en de karakterdynamiek is gekeken. Sommige afleveringen nemen rustig de tijd om een gesprek te laten sudderen, waar anderen het tempo opeens weer strak aantrekken. Dat zorgt ervoor dat je als kijker constant alert blijft. Het is nergens goedkoop spectaculair en dat past eigenlijk perfect bij deze boeken van Stephen King, waarin psychologie belangrijker is dan bovennatuurlijke horror.

Daarnaast is het gewoon fijn om personages die je op papier hebt leren kennen ineens van vlees en bloed te zien. Bill Hodges krijgt door Gleeson iets tastbaars en ook al ben ik het niet helemaal eens met bepaalde keuzes rondom Holly, ik bleef nieuwsgierig naar hoe zij zich bleef ontwikkelen.

Voor mij is dit zo’n verfilming die laat zien dat een adaptatie niet braaf hoeft te zijn om te werken. Zolang de kern overeind blijft, mag een verhaal best een eigen weg inslaan. En eerlijk is eerlijk: drie seizoenen lang zat ik gewoon met heel veel plezier te kijken.